موش و گربه
خوب حالا به قسمت سوم اين مجموعه رسيديم ببخشيدكه خيلي
وقت بود كه آپ نكرده بودم ولي حالا با يه قسمت جديد از شهرم
يزد برگشتم اميدوارم كه تونسته باشيد مخ مامان و باباهاتون زده
باشيد تا بياين توي اين قسمت به شهرستان هاي اطراف يزد سر
مي زنيم ولي قبل از اون در مورد باغ دولت آباد يه چيزايي
ميخونيم
اين مطلب رو من از وبلاگ www.mehrnegar2007.blogfa.com برداشتم! باغ دولت آباد
باغـهای با صفا و درخت زارها و جویبارها و چشمه سـارها از دیر بازمورد دلبستــگی مـا
ایرانیـها که محیط زندگیمان خشک و نسبتا کویری است بوده، ومردم این سرزمــین همواره
به طبیعت و درخت و گل و سبزه عشق می ورزیدند.
شهرهای تاریخی ایران همواره پذیرای حضور باغ در اشکال گوناگون خود بودهاند، نحوه
حضور و ظهور باغ در شهر دارای ابعاد بسیار متفاوتی است و در هر کجا بسته به محیط ،
اقلیم و فرهنگ شکل خاصی را پذیرفته است. از آنجا که گستره باغ ایرانی تنها به تک
باغها خلاصه نمیشود و میتوان ابعاد متفاوتی از حضور این پدیده در زندگی خصوصی و
جمعی ایرانیان بر شمرد و از آنجا که مقیاس باغ ایرانی از حیاط کوچکترین خانهها تا
مقیاس شهر- پایتختهایی چون اصفهان عهد صفوی جلوه مینماید، از این رو جایگاه باغ
در شهر ایرانی از اهمیت خاصی برخوردار است.
شـهر یزد از دیرباز دارای باغهای مهم و بزرگی بوده از جمله در تاریخ جدید یـزد از ســی
باغ نام رفته است ولی افسوس که اثری از هیچکدام از آنها بر جای نیست.
باغ دولـت آباد یزد یکی از باغهای بزرگ ایران در دل کویر می باشد که دارای مرتفعترین
بادگیر شناسایی شده در ایران نیز می باشد. اما جالب توجه ترین بخش این باغ پلان و نحوه
تقسـیم کرتـهای اصلی آن می باشد، بطوریکه پـلان بسیار سـاده و حتی از جهاتی مـدرن به
نظرمی رسد. این مقاله در پی نزدیک شدن هر چه بیشتر به هـدف یا اهـداف اصلی طراح
(طراحــان) آن می باشد.
معرفی باغ
باغ دولـت آباد (باغ دولت آباد یزد توسط "محمد تقی خان زند" معاصر "شاهرخ میرزای
افشار" و "کریم خان زند" در سال 1160 هـ. ق ساخته شد.) واقع در خارج دیوارهای شهر
یزد ، یک باغ منظم الشکل است که درحدود سـال 1712 .م به عنوان اقامتـگاه فرماندار
شناخته شد . سطح یـازده هکـتاری باغ به دو بخش تقسیم شده آست: یک باغ خصوصی
برای خانواده ویک باغ برای مراسم و ورزش.
اقامتـگاه زمسـتانی خانواده در باغ خصوصی رو به تـابش جــنوب قرار گرفته است در
طرف دیگر ، اقامتگاه تابستانی قرار گرفته است که در سایه قرار گرفته واز آزار هوای
بسیار گرم فارغ است و به وسیله پنج حوض ونسیمی که در بادگیرمی وزد خنک می شود.
در نواری که میان دو ساختمان و در راستای محور مرکز قرار گرفته است شبدر کاشته شده
است و این در حالی است که در دو طرف این نوار درختان گیلاس و انار کاشته شده اند.
بخشهای اندرونی و آشپزخانه درکنار دیوارهای باغ تشریفات احداث شده اند.
باغ دولت آباد یزد ... مدتها محل اقامت کریم خان زند بوده و مدتی نیز در دوره قاجاریه عبدالرضاخان یزدی که با شاه زادگان قاجاری بمبارزه بر خواسته بوده در آنجا کروفری داشته و در دوره زندیه و قاجار یه در شمار زیباترین باغها بوده و اکنون نیز وجود دارد.
شناخت سازمان فضایی باغ
همانطور که در بخش معرفی باغ ذکر گردید ساختار فضـایی از دو بخش تشکیل گردیده،
بخش خصوصی و بخش عمومی.
بخش عمومی بوسیله یک محـور قـوی به دو قسمت (کـرت) تقسیم شده است. محـوری که
اقامتگاه تابستانی را به اقامتگاه زمستانی متصل می کند. اما چرا طراح بدینگونه با مسئله
برخورد نموده؟ آیا این بهترین جواب مسئله بود؟ یا بهتر است بپـرسیم مهمترین دغـدغـه
طراح چه بوده؟
در باغ فین کاشان طراح در ظاهر به نوع دیگری با مسئله برخورد کرده است، بطوریکه از
تقاطع دو محور اصلی باغ است که یک چـهار باغ شکل گرفته است. اما نکته ای که در
اینجا حائز اهمیت می باشد این است که در باغ فـین کاشان هم همانند باغ دولـت آباد، یک
محور اصلی وجود دارد به این صورت که محور راستای ورودی، محـوراصلی و قویـتر
محسـوب می گردد و محـور دیگر نسبت به آن محور فرعـی می باشد ، در واقع در ابتدا
یک دو باغ و بدنبال آن چهار باغ شکل گرفته است.
نکته قابل تامل دیگری که در ساخـتارفضـایی باغ دولـت آباد همانند سایر باغهای ایرانـی
همچون : فـین کاشان، تـاج آباد نطنز، باغ های شـیراز ... با روبرو می شویم نحوه قرار گیری
این محور قوی (شمالی ــ جنوبی) است.
معمار با قرار دادن این محور در راستای طول زمین مستطیل شکل باغ باعث تشدید شدن
درک فضـایی از شکلیت (مستطیلی ) بـاغ می شود. چناچه طـول باغ و در نتیجه کلیت بـاغ
بزرگتر و با پرسکتیو عمیق تری ادراک می گردد.
گردشگاههاي طبيعي استان يزد
استان يزد با قدمتي 3000 ساله و مساحت 131551 كيلومتر مربع، در ميان استانهاي اصفهان،
فارس، خراسان، سمنان و كرمان احاطه شده و به تعبيري قطب مركزي راههاي كشور
محسوب مي گردد. اين استان كه داراي آب و هواي نيم گرم و خشك در تابستان و
زمستانهاي سرد و عمدتا خشك مي باشد نه تنها از نظر منابع انساني و صنعتي غني است بلكه
داراي ميراث فرهنگي و منابع طبيعي گردشگري متعددي بالغ بر 4000 جاذبه گردشگري
ملموس شامل منحصر به فردترين بافت تاريخي بكر مدني و زنده دنيا، آثار متعلق به دوران
قبل از اسلام و معماري دوران اسلامي و نيز سرمايه هاي فرهنگي غير ملموس شامل:
هنرهاي صنايع دستي، پوشاك، غذاهاي محلي، اداب و رسوم و سنتهاي خاص مي باشد.
استقرار اين خطه كويري در دو زيست كره بياباني- كوهستاني، منابع گردشگري طبيعي
ارزشمند و متنوعي نظير: رشته كوههاي شير كوه و دشت كوير، مناطق حفاظت شده،
ييلاقات تفت، روستاهاي تاريخي شهرستانهاي ده گانه استان، غارها، كويرها، آبشار دره
گاهان و... را پديد آورده است.
يزد را در حال حاضر از نظر جذب جهانگرد در رتبه چهارم كشور قرار داده است.
كوير
مهمترين كويرهاي استان يزد، كوير سياه كوه، كوير ابركوه، كوير دره انجير، هرات و
مروست و بهشت آياد بهادران مي باشد.
كوهها
بلندترين قله يزد شيركوه با 4075 متر ارتفاع مي باشد. از ديگر كوههاي استان يزد مي توان
سياه كوه ساغند و عقابكوه را نام برد.
قناتها
در استان يزد بيش از 737 رشته قنات وجود دارد كه در دشتها و سرزمينهاي نيمه كوهستاني
و كوهستاني قرار دارند.
منطقه حفاظت شده كالمند- بهادران
در حدود 250 هزار هكتار با پوشش گياهي پسته، گون و وحوش متفاوتي نظير آهو، جبير، و
پرندگان كمياب و نادر چون هوبره و... در شهرستان مهريز واقع مي باشد.
حيات وحش و منطقه حفاظت شده بافق
منطقه حفاظت شده بافق داراي 3500 راس كل، قوچ و ميش مي باشد و حيات وحش آن
زيست گاه يوزپلنگ آسيايي بافق( يوز- بافق) است.
شكارگاهها ( مناطق آزاد شكار)
شكار: قوچ، كل، خرگوش، كبك، تيهو و... با كسب مجوز و شرايط لازم و پرهيز از صيد
گونه هاي جانوري حمايت شده نظير: آهو، جبير، هوبره و... آزاد است.
گردشگاههاي بافق
درياچه و پارك تفريحي آهن شهر و نيز نخلستانهاي بافق از جاذبه هاي گردشگري اين
شهرستان محسوب مي شود.
روستاهاي ديديني و مناظر ييلاقي اطراف تفت
ييلاقهاي ميانكوه شهرستان تفت، روستاهاي ييلاقي پشتكوه و سروهاي كهن روستاهاي چم
و مباركه كه از جاذبه هاي ديدني اين منطقه است.
عقابكوه
حدودا در فاصله 40 كيلومتري شهرستان يزد واقع شده و نماي ظاهري كوه به شكل عقاب و پديده اي زيبا و نحصر به فرد مي باشد.
آبشار دره گاهان
اين آبشار مهمترين آبشار استان يزد مي باشد كه در شهرستان تفت واقع شده است.
فضاهاي روستايي اردكان
خرانق و عقدا از روستاهاي تاريخي استان يزد محسوب مي شوند. غارهامانه در خرانق و غار
اشكفت يزدان در عقدا قرار دارد.
فضاي روستايي ميبد
ركن آباد، مهرجرد و فيروز آباد از روستاهاي تاريخي شهرستان ميبد مي باشد.
فضاهاي استان اشكذر
اين روستا به دستور اشكين زال و در زمان اشكانيان بنا شده است.
چشمه غربالبيز
در نزديكي مهريز 40- كيلومتري يزد، همه ساله در اوايل بهار، آبي گوارا و زلال از
كوههاي اين منطقه جاري و به درياچه اي طبيعي تبديل مي شود.
سرو ابركوه
اين سرو 4000 سال قدمت دارد و در شهرستان ابركوه واقع مي باشد.
بقيش توي قسمت بعد موش و گربه عيد منتظر شما در يزد هستن!
|
|